ความรู้

ทรงผมโบราณของคนไทยมีให้เห็นจากหลักฐานบันทึกต่างๆ รูปถ่าย และรูปจิตรกรรมมากมาย ทรงที่นิยมกันทั้งในเด็กและผู้ใหญ่ล้วนเล่าเรื่องราววิถีชีวิต ความเชื่อ ประเพณี ค่านิยมของชาวไทยในสมัยก่อนที่น่าสนใจมากมาย ทั้งธรรมเนียมในวัยเด็ก ความเชื่อเรื่องเทพ อิทธิวัฒนธรรมและอื่นๆ ตามช่วงเวลาอีกมาก โดยมีทรงผมอยู่หลากหลายทรงที่น่าสนใจ ดังนี้ ทรงผมเด็ก นั้นมีอยู่ 3 ทรง คือ ผมเปียที่ถักไว้ยาวตรงท้ายทอย...

ดาวน์โหลดหนังสือ 25 ปี พิพิธภัณฑ์ธรรมศาสตร์เฉลิมพระเกียรติ พ.ศ.2530 – พ.ศ.2555

สวัสดีทุกคน...วันนี้ 18 พฤษภาคม ถือเป็น “วันพิพิธภัณฑ์สากล” (International Museum Day) และปีนี้ สภาการพิพิธภัณฑ์ระหว่างชาติ (ICOM) เสนอให้เป็นปีของ “พลังพิพิธภัณฑ์-The Power of Museums”

มรดกเชิงช่างเมืองเพชร เพชรบุรีได้รับการกล่าวขานและยอมรับว่า เป็นเมืองช่างฝีมืออันดับต้นๆ ของประเทศ เพราะมีงานศิลปกรรมโบราณอันทรงคุณค่าที่ได้รับ การดูแลรักษาเป็นหลักฐานให้ได้ประจักษ์ และยังมีการถ่ายทอดภูมิปัญญาสกุลช่างเมืองเพชรจากรุ่นสู่รุ่นสืบมาจนถึงปัจจุบัน งานช่างเมืองเพชรรุ่งเรืองมากในสมัยอยุธยาตอนปลาย ในยุคนี้ ชาวเพชรบุรีเข้าไปมีความสัมพันธ์กับราชสำนักกรุงศรีอยุธยาเป็นจำนวนมาก ทั้งในฐานะพระภิกษุผู้ทรงภูมิ ทรงคุณอันเป็นที่นับถือของพระมหากษัตริย์ เจ้านาย และขุนนาง มีความสัมพันธ์ทางเครือญาติกับเจ้านายในราชสำนัก และการเข้าไปรับราชการ ตัวอย่างบุคคลเหล่านี้ เช่น สมเด็จพระสังฆราชแตงโม วัดพระมหาธาตุในกรุงศรีอยุธยาที่ไปจากวัดใหญ่สุวรรณาราม พระอาจารย์แสง วัดเขาบันไดอิฐ กรมหลวงอภัยนุชิตและกรมหลวงพิพิธมนตรีในพระเจ้าอยู่หัวบรมโกศที่มีเชื้อสายพราหมณ์บ้านสมอพลือในช่วงกรุงศรีอยุธยาตอนปลายมีการปฏิสังขรณ์อารามในเมืองเพชรบุรีเป็นจำนวนมาก เช่น วัดใหญ่สุวรรณาราม วัดมหาธาตุ...

มองสังคมผ่านวิวัฒนาการ ‘ข้าว มนุษย์รู้จักปลูกข้าวตั้งแต่เมื่อไร มีศาสตร์หลายสาขาที่ใช้ ‘ข้าว’ เป็นวัตถุในการศึกษาสังคมมนุษย์ เพราะวิวัฒนาการ ของการเพาะปลูกข้าวสะท้อนให้เห็นถึงความสัมพันธ์ของมนุษย์กับสิ่งแวดล้อม และ ความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์ด้วยกันเองในช่วงที่มีการเปลี่ยนผ่านทางสังคมจากการหาของป่าล่าสัตว์มาเป็นสังคมเกษตรกรรม หลักฐานทางโบราณคดีบ่งบอกว่ามนุษย์ใน ลุ่มแม่น้ำแยงซีนำข้าวมาเป็นอาหารเมื่อกว่าหมื่นปีที่แล้ว และเริ่มเพาะปลูกข้าวเมื่อ ประมาณ 6,000 ปีที่แล้ว ก่อนที่จะแพร่กระจายไปยังภูมิภาคต่างๆจนมีการเพาะปลูก อย่างแพร่หลายในปัจจุบันการวิเคราะห์ทางวิทยาศาสตร์เชิงโบราณคดีเผยให้เห็นถึง ความซับซ้อนของกระบวนการกลายมาเป็น ‘พันธุ์พืชปลูก’ ของข้าว พัฒนาการทางสังคมกับการเพาะปลูก        เมื่อหลังสิ้นสุดยุคน้ำแข็ง อุณหภูมิโลกเพิ่มสูงขึ้นและมีฝนตกชุก...

ครอบครัวชะนีในอุทยานเขาใหญ่ จากการทำงานวิจัยอย่างต่อเนื่อง โดยทีมนักวิจัยชะนีของมหาวิทยาลัยมหิดลและศูนย์พันธุวิศวกรรมและเทคโนโลยีชีวภาพแห่งชาติในอุทยานแห่งชาติเขาใหญ่ ทำให้มีการตั้งชื่อให้กับชะนีแต่ละตัว โดยแต่ละตัวจะได้รับการตั้งชื่อโดยนักวิจัยที่พบชะนีตัวนั้นเป็นคนแรก ชื่อชะนีจึงมีทั้งภาษาอังกฤษ ญี่ปุ่นและไทย จากการเก็บข้อมูลอย่างเป็นระบบทำให้สามารถระบุได้ว่าชะนีแต่ละตัวเป็นสมาชิกของครอบครัว (group) ใด  ที่มา : ดร.จันทร์เพ็ญ ศรลัมพ์ “บันทึกชีวิตชะนีใน 1...

ธรรมาสน์วัดท่าศาลาราม อ.บ้านลาด จ.เพชรบุรี ก่อนและหลังการอนุรักษ์ เมื่อวันที่ 23 พฤษภาคม 2560 พิพิธภัณฑ์ธรรมศาสตร์เฉลิมพระเกียรติได้รับมอบธรรมาสน์ไม้ จากวัดท่าศาลาราม อ.บ้านลาด จ.เพชรบุรี โดยได้รับความเห็นชอบจากพระครูพัชรกิจสุนทร (ประหยัด อภิสมาจาโร) เจ้าอาวาสวัดท่าศาลาราม ร่วมกับกรรมการวัดและชาวบ้านผู้เป็นศรัทธาวัด โดยการประสานของนายชนัญญ์ เมฆหมอก ศิษย์เก่าคณะสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ (ในขณะนั้นเป็นอาจารย์ประจำสาขาสังคมศึกษา คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรี) ซึ่งเป็นผู้พบธรรมาสน์...

ระหว่างที่เจน กูดัลล์ สังเกตพฤติกรรมของชิมแปนซีในเขตสงวนพันธุ์สัตว์ป่าลำธารกอมเบ ประเทศแทนซาเนีย ช่วง พ.ศ. 2503 เธอสังเกตเห็น ชิมแปนซีตัวที่เธอตั้งชื่อให้ว่า เดวิด เกรย์เบียร์ด นั่งยอง ๆ ข้าง ๆ จอมปลวก เด็ดใบหญ้าแหย่ลงในโพรง แล้วดึงใบหญ้าที่เต็มไปด้วยปลวกออกมา...

าวล้านนาเล่นเครื่องเล่นดนตรีกันมาอย่างยาวนาน ทั้งเครื่องดีด เครื่องสี เครื่องตี และเครื่องเป่า เครื่องดีดดนตรีล้านนา ที่เป็นที่นิยมคือ เปี๊ยะ(พิณ) และซึง ในอดีตหากผู้ชายมีฐานะมากพอจะดีดพิณจีบสาว แต่เมื่อราคาเปี๊ยะที่สูงเกินอาจจะเอื้อมถึง หนุ่มล้านนาจึงเล่นซึงและสะล้อไปแอ่วสาวแทน ซึงที่เป็นที่นิยมในการเล่นมากที่สุดคือซึงก๋าง ว่ากันว่าเปี๊ยะเป็นเครื่องดนตรีราคาสูงและเล่นยาก เดิมทีนิยมเล่นในราชสำนัก หากหนุ่มคนไหนดีดพิณ ก็จะเรียกเสน่ห์ให้ตัวเองจากสาวที่ตนจีบ จะเล่นพิณได้ต้องใช้ความชำนาญถึงจะดีดได้อย่างไพเราะเป็นท่วงทำนองราวกับเสียงระฆังที่หวาน จนได้รับการขนานนามว่า...

พิพิธภัณฑ์ธรรมศาสตร์เฉลิมพระเกียรติ ขอร่วมสร้าง “The Power of Museum” โดยเผยแพร่ความรู้เกี่ยวกับมรดกวัฒนธรรม วันนี้ขอเสนอตอนที่ 3 ชื่อว่า “มรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม” https://www.youtube.com/watch?v=xjDxOHzc6vQ&list=PLLA0DiKmhv8yDq53YOU98jeqtr4KZG5sq&index=5