ทั่วไป

าวล้านนาเล่นเครื่องเล่นดนตรีกันมาอย่างยาวนาน ทั้งเครื่องดีด เครื่องสี เครื่องตี และเครื่องเป่า เครื่องดีดดนตรีล้านนา ที่เป็นที่นิยมคือ เปี๊ยะ(พิณ) และซึง ในอดีตหากผู้ชายมีฐานะมากพอจะดีดพิณจีบสาว แต่เมื่อราคาเปี๊ยะที่สูงเกินอาจจะเอื้อมถึง หนุ่มล้านนาจึงเล่นซึงและสะล้อไปแอ่วสาวแทน ซึงที่เป็นที่นิยมในการเล่นมากที่สุดคือซึงก๋าง ว่ากันว่าเปี๊ยะเป็นเครื่องดนตรีราคาสูงและเล่นยาก เดิมทีนิยมเล่นในราชสำนัก หากหนุ่มคนไหนดีดพิณ ก็จะเรียกเสน่ห์ให้ตัวเองจากสาวที่ตนจีบ จะเล่นพิณได้ต้องใช้ความชำนาญถึงจะดีดได้อย่างไพเราะเป็นท่วงทำนองราวกับเสียงระฆังที่หวาน จนได้รับการขนานนามว่า...

ในความเชื่อพื้นเมืองล้านนา ก่อนที่ดวงวิญญาณจะมาเกิดในโลกมนุษย์ วิญญาณนั้นจะลงมาพัก ณ พระธาตุเจดีย์แห่งหนึ่ง โดยมีสัตว์ประจำนักษัตรเป็นผู้นำพา หลังจากนั้นจึงเคลื่อนเข้าสู่ครรภ์ผ่านกระหม่อมของบิดา และเมื่อสิ้นอายุขัย วิญญาณจะกลับไปพักยังพระธาตุนั้นอีกครั้ง พระธาตุประจำปีเกิดจึงเปรียบเสมือน “บ้านชั่วนิรันดร์ของดวงจิต” และกลายเป็นความเชื่อที่ผสานเรื่องชีวิต ความตาย ศรัทธา และจักรวาลไว้ในองค์เดียว แต่ละปีนักษัตรมีพระธาตุที่เชื่อว่าเป็นที่ประดิษฐานพระบรมสารีริกธาตุของพระพุทธเจ้า เช่น ปีชวด คือพระธาตุศรีจอมทอง...

ทอดกฐิน เป็นประเพณีสำคัญทางพระพุทธศาสนาที่ชาวไทยยึดถือและปฏิบัติมาอย่างยาวนาน โดยจัดขึ้นภายหลังวันออกพรรษา ตั้งแต่แรม 1 ค่ำ เดือน 11 ถึงขึ้น 15 ค่ำ เดือน 12 (ตามปฏิทินจันทรคติ) เป็นระยะเวลา 1 เดือน ทอดกฐินมีจุดมุ่งหมายหลักคือการทําบุญถวายผ้ากฐินแด่พระภิกษุสงฆ์ที่อยู่จำพรรษาครบถ้วนตลอด 3 เดือน เพื่อเป็นการสืบสานพระธรรมวินัยและส่งเสริมพระพุทธศาสนาให้มั่นคงสืบไป

ผีตาโขนเป็นการละเล่นในประเพณีบุญหลวง จัดขึ้นที่อำเภอด่านซ้าย จังหวัดเลย ในช่วงเดือน มิถุนายน – กรกฎาคม หรือก็คือ หลังวันขึ้น 15 คำ เดือน 6 ของทุกปีตามปฏิทินจันทรคติของไทย ประเพณีบุญหลวงนี้เป็นการรวมเอางานบุญที่สำคัญ 3 อย่างเข้าไว้ด้วยกัน อันประกอบไปด้วย งานบุญหลวง หรือบุญผะเหวด งานบุญบั้งไฟ และงานบุญซำฮะ...

“บุญผะเหวด” หรือที่รู้จักกันในชื่อ “บุญเดือน 4” เป็นงานบุญในฮีตสิบสอง หรืองานบุญ 12 เดือนในวิถีชีวิตของชาวอีสาน ที่นำพาผู้คนดำเนินชีวิตไปบนเส้นทางแห่งศีลธรรม ความเชื่อ และประเพณีท้องถิ่น เป็นหนึ่งในงานบุญสำคัญที่ยึดถือกันมาแต่โบราณ ซึ่งจัดขึ้นเพื่อระลึกถึงพระเวสสันดรชาดก พระชาติสุดท้ายของพระพุทธเจ้า ก่อนที่จะตรัสรู้เป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า คำว่า "บุญผะเหวด" เป็นสำเนียงภาษาถิ่นอีสาน เพี้ยนมาจากคำว่า "บุญพระเวส" ที่มาจากพระเวสสันดร ซึ่งเป็นชื่อของพระโพธิสัตว์ในชาติที่สิบที่ทรงบำเพ็ญบารมีด้วยการสละทุกสิ่ง...

บุญบั้งไฟ เป็นหนึ่งในประเพณีสำคัญที่สืบทอดกันมาอย่างยาวนานของชาวอีสาน อยู่ในกลุ่ม “ฮีตสิบสอง" หรืองานบุญ 12 เดือนของชาวอีสาน จัดขึ้นในเดือนพฤษภาคม เพื่อทำบุญขอฝนและบูชา "พญาแถน" บันดาลให้ฝนตกตามฤดูกาลเพาะปลูก เพื่อความอุดมสมบูรณ์ของพืชพรรณธัญญาหารที่สำคัญต่อการดำรงชีวิตของผู้คน ความเป็นมาของ บุญบั้งไฟ มีที่มาจาก ตำนานพญาคันคาก เล่าว่า พญาแถนเกิดความโกรธเคืองมนุษย์ เนื่องจากผู้คนหันไปนับถือพญาคันคากมากกว่าตน จึงบันดาลให้เกิดความแห้งแล้งยาวนานถึง...

รายชื่อผู้ผ่านการคัดเลือกโครงการอาสาสมัครพิพิธภัณฑ์ธรรมศาสตร์เฉลิมพระเกียรติ (Museum Friends) 1.นางสาวกชพรรณ อาภรณ์รัมย์ 2.นางสาวณัฐธยาน์ ทองอยู่ 3.นางสาวประภัสสร สุทธิพงศ์วิรัช 4.นางสาวปาลิตา...

รวมบทความ (คัดสรร) การประชุมวิชาการระดับชาติ พิพิธภัณฑ์และมรดกวัฒนธรรม ครั้งที่ 3 "ส่อง-สะท้อน-สลายการรวมศูนย์ ในงานพิพิธภัณฑ์ มรดกัฒนธรรมและโบราณคดี"  วันที่ 5-6 กันยายน 2567 ณ พิพิธภัณฑ์ธรรมศาสตร์เฉลิมพระเกียรติ

ลอยกระทง เป็นประเพณีที่มีมาแต่โบราณ ตรงกับวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 12 ของทุกปี ในศิลาจารึกสมัยสุโขทัยไม่ได้ปรากฏชื่อ “ลอยกระทง” อย่างชัดเจน แต่ในศิลาจารึกของพ่อขุนรามคำแหงมีชื่อ “เผาเทียน เล่นไฟ” ซึ่งมีความหมายอย่างกว้างๆ ว่า การทำ บุญไหว้พระ ส่วนเอกสารและวรรณคดีสมัยกรุง ศรีอยุธยาสมัยแรกๆ ก็มีแต่ชื่อ ชักโคม...

พิพิธภัณฑ์ธรรมศาสตร์เฉลิมพระเกียรติ เชิญชวนนักศึกษาระดับปริญญาตรี คณะสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ร่วมส่งผลงานวิจัย ที่มาจากการศึกษาวัตถุสะสมของพิพิธภัณฑ์ฯ เข้าชิงรางวัล 5,000 บาทพร้อมเกียรติบัตร จำนวนรางวัล 6 รางวัล ส่งผลงานได้ตั้งแต่วันนี้-ถึง 10 มิถุนายน 2568 ผู้สนใจสามารถส่งผลงานได้ที่ https://bit.ly/4eM6fln